Nationaal park Gran Paradiso

Tours en tickets voor Nationaal park Gran Paradiso: welke boeken

Gran Paradiso is het oudste nationale park van Italië en de beste plek in de Alpen om steenbokken van dichtbij te zien: een hooggelegen massief in de Grajische Alpen, gedeeld door de regio Valle d'Aosta, in het noorden, en Piëmont, in het zuiden, en de twee kanten zijn afzonderlijke werelden, die door geen enkele weg door het park met elkaar verbonden zijn. De kant van Aosta wordt het meest bezocht. Vanuit de stad Aosta, die anderhalf uur van Turijn en twee uur van Milaan of Genève ligt, klimmen drie wegen van twintig tot dertig kilometer drie parallelle dalen in: Cogne, het grootste vakantieoord, een voormalig ijzermijndorp naast een grote weide, vanwaar een zijweg doorloopt naar het gehucht Valnontey, met de alpine botanische tuin van het park en het begin van de populairste wandeling van alle, twee en een half uur over een koninklijk muilezelpad omhoog naar de berghut Vittorio Sella op 2.584 meter, waar 's avonds steenbokken en gemzen rond het gebouw grazen, en naar de watervallen van Lillaz;

Valsavarenche, smal en woest, de uitvalsbasis voor de beklimming van de Gran Paradiso zelf, die in twee dagen wordt beklommen vanaf de berghutten Vittorio Emanuele of Chabod, over een gletsjer, met een berggids, en die geldt als een van de makkelijkere vierduizenders; en het rustige Val di Rhêmes. Aan de kant van Piëmont, vanuit Turijn bereikbaar via het dal van de Orco, klimt een spectaculaire weg vanaf Ceresole Reale langs twee stuwmeren naar de Colle del Nivolet, op 2.612 meter, een hoogvlakte met meren en veenmoerassen; op zondagen en feestdagen in de zomer is die weg gesloten voor auto's en rijden er pendelbussen. Het park is gratis toegankelijk en heeft verschillende bezoekerscentra. Excursies met de officiële gidsen van het park, waaronder hooggelegen tochten om wilde dieren te observeren, zijn hun bescheiden prijs ruimschoots waard.

Nationaal park Gran Paradiso bezoeken: wat u ziet

Het park werd in december 1922 ingesteld en beslaat zo'n 710 vierkante kilometer, tussen 800 meter en de 4.061 meter van de Gran Paradiso, de enige berg boven de vierduizend meter die geheel binnen Italië ligt; sinds 1972 is het verbroederd met het aangrenzende Nationaal park Vanoise in Frankrijk, en samen vormen ze een van de grootste beschermde gebieden van West-Europa. Het park dankt zijn bestaan aan één enkel dier en aan de jachtpassie van een koning. De alpensteenbok, een gedrongen wilde geit waarvan de mannetjes zware, geribbelde, naar achteren gebogen hoorns tot een meter lang dragen, was aan het begin van de negentiende eeuw overal in de Alpen uitgeroeid, gewild om zijn vlees en om de vermeende geneeskrachtige eigenschappen van bijna elk deel van zijn lichaam, en in 1821, toen er nog minder dan honderd over waren, allemaal in dit massief, verbood de regering van Piëmont de jacht erop. In 1856 verklaarde Victor Emanuel II, de latere eerste koning van Italië, de bergen tot koninklijk jachtgebied, nam hij de plaatselijke stropers in dienst als jachtopzieners en liet hij zo'n 325 kilometer geplaveide muilezelpaden aanleggen, breed en met een gelijkmatige helling, zodat hij te paard naar zijn vijf jachthuizen en schietposten hoog op de berghellingen kon rijden;

ze vormen vandaag de basis van het voortreffelijke padennetwerk van het park. De koninklijke drijfjachten doodden veel steenbokken, maar de bescherming liet de kudde groeien tot enkele duizenden dieren, en in 1919 schonk zijn kleinzoon, Victor Emanuel III, het jachtgebied aan de staat voor een nationaal park. Elk van de ongeveer vijftigduizend steenbokken die nu in de Alpen leven, van Frankrijk tot Slovenië, stamt af van de dieren van Gran Paradiso, sommige van jonkies die in het begin van de twintigste eeuw naar Zwitserland werden gesmokkeld. De eigen populatie van het park, die in de jaren negentig vijfduizend dieren bereikte, is sindsdien gedaald tot onder de drieduizend, om redenen die verband lijken te houden met vroegere voorjaren. Er zijn ook zo'n achtduizend gemzen, marmotten in grote aantallen, sneeuwhazen, hermelijnen, ongeveer zevenentwintig paar steenarenden, de lammergier, die hier in 1912 werd uitgeroeid en na herintroductie elders in de Alpen is teruggekeerd om te broeden, en wolven, die het park in de jaren 2000 op eigen kracht opnieuw hebben gekoloniseerd. Bossen van lariks en alpenden, bloemrijke alpenweiden, negenenvijftig gletsjers, allemaal in terugtrekking, en talloze meren vormen het landschap. De tuin Paradisia in Valnontey, gesticht in 1955, kweekt ongeveer duizend alpiene soorten.

Nationaal park Gran Paradiso: beste reistijd, seizoenen en openingstijden

Het park is het hele jaar open. Het wandelseizoen loopt van half juni tot eind september: eind juni en juli zijn de beste tijd voor bloemen, met de alpentuin op zijn mooist en nog sneeuw op de hogere passen; juli en augustus zijn warm, 's ochtends stabiel met 's middags onweersbuien, en druk, vooral rond de feestdag van half augustus; september is helder, rustig en goudkleurig, en in oktober verkleuren de lariksen. De berghutten zijn bemand van ongeveer half juni tot half september.

Steenbokken zijn het makkelijkst te zien in mei en juni, wanneer ze afdalen naar het eerste groene gras op de dalbodems, en de hele zomer 's avonds bij de berghut Sella; hun bronst, met kletterende hoorns, valt in december en januari. In de winter is Cogne een beroemd centrum voor langlaufen en ijsklimmen. Honden zijn op de meeste paden verboden. Reken op drie dagen. Aosta, met zijn Romeinse monumenten, ligt op een halfuur van de monding van de dalen, de kastelen van Fénis en Sarre liggen dichtbij, de Mont Blanc en Courmayeur drie kwartier verderop, en Turijn op anderhalf uur van Ceresole.